ยาแก้เครียด ยานอนหลับ วิธีใช้ยาและข้อมูลเชิงลึก

เลือกอ่านตามหัวข้อ

ความเครียด เป็นสิ่งนึงที่มนุษย์รับมือได้ค่อนข้างยาก เนื่องจากความเครียดจะมีผลกับเคมีในสมอง และสุขภาพจิตเป็นอย่างมาก การเลือกใช้ยานอนหลับ ยาคลายเครียด หรือยาแก้เครียด ก็เป็นวิธีที่ง่ายและได้ผลทันที แต่ก็มีข้อเสียหากใช้ยาไม่ถูกวิธี ระยะยาวอาจส่งผลเสียมากกว่าผลดี

ยาที่ได้รับความนิยมในประเทศไทย และหาซื้อได้ง่าย จะเป็นตัวยา เช่น Clonazepam, Lorazepam, Diazepam เป็นต้น ตัวยาเหล่านี้ถูกจัดอยู่ในกลุ่มยา Benzodiazepines ที่สำคัญคือตัวยาแต่ละตัว ให้สรรพคุณที่แตกต่างกัน ออกฤทธิ์แตกต่างกัน และวิธีใช้แตกต่างกัน

Clonazepam

โคลนาซีแพม หรือชื่อทางการค้ามีเราอาจรู้จัก เช่น Convulsil, Prenarpil, Povanil, Clonaril, Ancoril,Rivotril เป็นต้น ส่วนใหญ่มักจะถูกนำมาใช้รักษาผู้ที่มีอาการชัก ใช้เป็นยากันชัก

การใช้ Clonazepam ในขนาดสูงเป็นเวลานาน ๆ อาจทำให้เกิดการดื้อยาและติดยาได้ ถ้าหยุดใช้ยาทันทีจะเกิดอาการขาดยาหรือถอนยา เช่น คลื่นไส้ อาเจียน หัวใจเต้นเร็ว มือสั่น ซึมเศร้า เป็นโรคจิต หรืออาจเกิดอาการชัก

การออกฤทธิ์คะแนน
คลายกังวลกาย4/10
คลายกังวลใจ4/10
กันชัก10/10
คล้ายกล้ามเนื้อ4/10
ง่วง, หลับ8/10
อ้างอิง: Pr.Marc Ansseau, Dienst Psychiatrie en Medische Psychologie Universitair Luik

ปริมาณการใช้ยา

โรคแพนิค (Panic Disorder)
ผู้ใหญ่: ขนาดเริ่มต้น รับประทาน 0.25 มิลลิกกรัม วันละ 2 ครั้ง หลังจากนั้น 3 วัน อาจเพิ่มขนาดเป็น 1 มิลลิกรัมต่อวัน สูงสุดไม่เกิน 4 มิลลิกรัมต่อวัน

โรคลมชัก (Epilepsy)
ผู้ใหญ่: ขนาดเริ่มต้น รับประทาน 1 มิลลิกรัม ก่อนนอน เป็นระยะเวลา 4 วัน ค่อย ๆ เพิ่มปริมาณในระยะ 2-4 สัปดาห์ ขนาดปกติรับประทาน 4-8 มิลลิกรัมต่อวัน

Lorazepam

ลอราซีแพม เป็นยาในกลุ่มช่วยคลายกังวล และความเครียดชนิดหนึ่ง เป็นยาที่ถูกจ่ายให้กับผู้ป่วยที่มีความกังวล หรือความเครียดมากที่สุด ชื่อทางการค้าต้นแบบคือ Ativan

การออกฤทธิ์คะแนน
คลายกังวลกาย10/10
คลายกังวลใจ8/10
กันชัก4/10
คล้ายกล้ามเนื้อ4/10
ง่วง, หลับ6/10
อ้างอิง: Pr.Marc Ansseau, Dienst Psychiatrie en Medische Psychologie Universitair Luik

ปริมาณการใช้ยา

อาการนอนไม่หลับจากความวิตกกังวล
ผู้ใหญ่ รับประทานยา 2–4 มิลลิกรัม วันละ 1 ครั้ง โดยให้รับประทานยาก่อนนอน

โรควิตกกังวล (Anxiety Disorder)
ผู้ใหญ่ ปริมาณยาเริ่มต้นให้รับประทานวันละ 2-3 มิลลิกรัม โดยแบ่งเป็น 2-3 ครั้ง จากนั้นรับประทานต่อเนื่องในปริมาณครั้งละ 1-2 มิลลิกรัม วันละ 2-3 ครั้ง

Diazepam

ไดอะซีแพมหรือยาที่คนทั่วไปรู้จักในชื่อทางการค้าต้นแบบว่า วาเลียม หรือ แวเลียม (Valium) จัดเป็นวัตถุออกฤทธิ์ต่อจิตและประสาทชนิดหนึ่งในกลุ่มเบนโซไดอะซีปีน

การออกฤทธิ์คะแนน
คลายกังวลกาย8/10
คลายกังวลใจ10/10
กันชัก8/10
คล้ายกล้ามเนื้อ10/10
ง่วง, หลับ6/10
อ้างอิง: Pr.Marc Ansseau, Dienst Psychiatrie en Medische Psychologie Universitair Luik

ปริมาณการใช้ยา

โรคนอนไม่หลับ
ผู้ใหญ่ รับประทานยาปริมาณ 5-15 มิลลิกรัม ในเวลาก่อนนอน

โรควิตกกังวลที่รุนแรง
ผู้ใหญ่ รับประทานยาปริมาณ 2-10 มิลลิกรัม 2-4 ครั้ง/วัน โดยขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการป่วย

ผลข้างเคียง

  • ผลข้างเคียง
  • ซึมเศร้า
  • ความดันโลหิตต่ำ
  • กดการหายใจ (จนถึงหยุดหายใจ)
  • คลื่นไส้
  • สับสน
  • เป็นพิษกับตับ / ตับอักเสบ
  • ความรู้สึกทางเพศเสื่อม

ข้อควรระวัง

การใช้กลุ่มยาโซไดอาเซพีนอาจทำให้มีผลข้างเคียงหลายอย่างถ้าใช้ไม่ถูกต้อง ผลข้างเคียงของยา คืออาจมีอาการหลงๆลืมๆเกิดขึ้นได้ และมีข้อควรระวังดังนี้

  • หากได้รับยาติดต่อกัน 3 สัปดาห์ ขึ้นไป อาจทำให้เกิดการติดยาได้ จึงมักนิยมใช้ยาในช่วงระยะเวลาสั้นๆ
  • ไม่ควรใช้ยาร่วมกับแอลกอฮอล์ เพราะจะอาจทำให้ฤทธิ์ของยาแรงขึ้น
  • คนที่อยู่ระหว่างตั้งครรภ์ไม่ควรใช้ อาจทำให้ทารกเกิดพิการได้
  • ผู้สูงอายุหรือผู้ที่โรคประจำตัวควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยา
  • ผู้ที่มีโรคที่เกี่ยวข้องกับหัวใจและการหายใจ ควรปรึกษาแพทย์ก่อนใช้ยา (อันตรายถึงชีวิต)

การเก็บรักษา

  • เก็บยาไว้ในอุณหภูมิห้อง หรือประมาณ 15-30 องศาเซลเซียส
  • เก็บยาในภาชนะที่ปิดมิดชิด พ้นแสง/แสงแดด ความร้อน และความชื้น และไม่ควรสัมผัสแสงโดยตรง
  • เก็บยาให้พ้นมือเด็กและสัตว์เลี้ยง
แชร์บทความ